काठमाडौं - फिफा विश्वकप–२०२६ को उपाधि स्पेनले जितेको छ। सोमबार बिहान सम्पन्न रोमाञ्चक फाइनलमा साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई १–० ले पराजित गर्दै स्पेनले १६ वर्षपछि पुनः विश्व फुटबलको सर्वोच्च उपाधि आफ्नो नाम गरेको हो।
अमेरिका, मेक्सिको र क्यानडाले संयुक्त रूपमा आयोजना गरेको विश्वकपको फाइनल अमेरिकाको न्युजर्सीस्थित स्टेडियममा खेलिएको थियो। अत्यन्त प्रतिस्पर्धात्मक बनेको खेलको निर्धारित ९० मिनेटमा दुवै टोलीले गोल गर्न नसकेपछि खेल अतिरिक्त समयमा पुगेको थियो।
अतिरिक्त समयको दोस्रो हाफमा स्पेनले आफ्नो दबाबलाई गोलमा परिणत गर्न सफल भयो। खेलको १०६औँ मिनेटमा फरवार्ड फेरान टोरेसले निर्णायक गोल गर्दै स्पेनलाई अग्रता दिलाए। उक्त गोल नै अन्ततः खेलको विजयी गोल सावित भयो।
टोरेसले ११४औँ मिनेटमा पुनः अर्को गोल गरे पनि भिडियो सहायक रेफ्री (VAR) को समीक्षा पश्चात् अफसाइड ठहर भएपछि त्यो गोल मान्यता पाउन सकेन। त्यसपछि बाँकी समयमा अर्जेन्टिनाले बराबरी गोलका लागि लगातार प्रयास गरे पनि स्पेनको रक्षापंक्ति र गोलकिपर उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै टोलीलाई जित दिलाउन सफल भए।
इन्जो फर्नान्डेजको रातो कार्डले अर्जेन्टिनालाई झन् दबाब
खेलको इन्ज्युरी समयतिर अर्जेन्टिनाले ठूलो झट्का बेहोर्नुपर्यो। मिडफिल्डर इन्जो फर्नान्डेजले स्पेनका खेलाडीमाथि फाउल गरेपछि दोस्रो पहेँलो कार्ड प्राप्त गर्दै मैदानबाट बाहिरिए। त्यसपछि अर्जेन्टिना १० खेलाडीमा सीमित भयो र स्पेनले त्यसको फाइदा उठाउँदै खेल आफ्नो नियन्त्रणमा राख्न सफल भयो।
स्पेनको दोस्रो विश्वकप उपाधि
यस जितसँगै स्पेनले आफ्नो दोस्रो फिफा विश्वकप उपाधि जितेको छ। यसअघि स्पेनले सन् २०१० मा दक्षिण अफ्रिकामा सम्पन्न विश्वकप जितेको थियो। त्यसयता विश्वकप उपाधिविहीन रहेको स्पेनले १६ वर्षपछि पुनः विश्व फुटबलमा आफ्नो प्रभुत्व स्थापित गरेको हो।
स्पेनका प्रशिक्षक र खेलाडीहरूले अनुशासित खेल, बल नियन्त्रण र आक्रमणमा निरन्तर दबाब सिर्जना गर्दै प्रतियोगिताभर उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका थिए। फाइनलमा पनि अधिकांश समय बलमाथिको नियन्त्रण स्पेनकै पक्षमा रह्यो।
अर्जेन्टिनाको लगातार दोस्रो उपाधिको सपना अधुरै
सन् २०२२ को विश्वकप विजेता अर्जेन्टिना लगातार दोस्रो पटक विश्व च्याम्पियन बन्ने लक्ष्यसहित मैदानमा उत्रिएको थियो। तर स्पेनसँग पराजित भएपछि त्यो सपना अधुरै रह्यो।
अर्जेन्टिनाले यसअघि १९७८, १९८६ र २०२२ मा विश्वकप जितेको थियो। कप्तान लियोनल मेस्सीका लागि पनि यो सम्भावित अन्तिम विश्वकपको उपाधि रक्षा गर्ने अवसर थियो, तर टोली अन्तिम बाधा पार गर्न असफल रह्यो।
गोल्डेन बुट एमबाप्पेलाई
फाइनलमा गोल गर्न नसकेपछि अर्जेन्टिनी कप्तान लियोनल मेस्सी गोल्डेन बुटको दौडबाट बाहिरिए। प्रतियोगिताको समूह चरणमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका मेस्सीले इजिप्टविरुद्धको खेलपछि भने गोल गर्न सकेका थिएनन्।
यससँगै प्रतियोगिताका सर्वाधिक गोलकर्ता बनेका फ्रान्सका कप्तान केलियन एमबाप्पेले गोल्डेन बुट जित्न सफल भए। व्यक्तिगत रूपमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरे पनि टोलीलाई उपाधि दिलाउन भने उनी असफल रहे।
सेमिफाइनलबाट फाइनलसम्म
अर्जेन्टिनाले सेमिफाइनलमा इङ्ग्ल्यान्डलाई २–१ ले हराउँदै फाइनल यात्रा तय गरेको थियो। उता स्पेनले बलियो फ्रान्सलाई २–० ले पराजित गर्दै उपाधि भिडन्तमा स्थान बनाएको थियो।
फाइनलमा दुवै टोलीले उच्चस्तरीय खेल प्रस्तुत गरे पनि स्पेनले अवसरको सदुपयोग गर्दै इतिहास दोहोर्यायो।
ऐतिहासिक विश्वकप
फिफा विश्वकप–२०२६ इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो विश्वकप बनेको छ। पहिलो पटक ४८ राष्ट्र सहभागी प्रतियोगिता अमेरिका, मेक्सिको र क्यानडाका १६ शहरमा संयुक्त रूपमा आयोजना गरिएको थियो।
प्रतियोगिताभर कुल १०४ खेल खेलाइएका थिए। नयाँ ढाँचामा आयोजित विश्वकपले दर्शक सहभागिता, प्रतिस्पर्धा र व्यावसायिक रूपमा पनि नयाँ कीर्तिमान कायम गरेको मानिएको छ।
अब सन् २०३० को विश्वकप
अब विश्व फुटबलको ध्यान सन् २०३० मा हुने २४औँ संस्करणतर्फ केन्द्रित भएको छ। स्पेन, पोर्चुगल र मोरक्कोले संयुक्त रूपमा आयोजना गर्ने उक्त विश्वकपमा विश्वकप स्थापनाको १०० वर्ष पुगेको अवसरमा उद्घाटन खेलहरू उरुग्वे, अर्जेन्टिना र पाराग्वेमा पनि आयोजना गरिनेछन्।
यसरी २०३० को विश्वकप कुल ६ देशमा आयोजना हुने भए पनि अधिकांश खेल तथा मुख्य प्रतियोगिताहरू स्पेन, पोर्चुगल र मोरक्कोमै हुनेछन्।
