काठमाडौँ - शरद् ऋतुमा नेपालका ४४ वटा हिमाल आरोहण गर्न ७६ देशका एक हजार ४१० जना आरोहीले अनुमति लिएका छन् । पर्यटन विभागका अनुसार हिमाल आरोहणका लागि १६१ टोलीले अनुमति लिएका हुन् । आरोहण अनुमति जारी गरेबापत सरकारले ३१ करोड ८० लाख रुपैयाँभन्दा बढी रोयल्टी सङ्कलन गरेको छ ।
पर्यटन विभागकी शाखा अधिकृत सुधा रेग्मीका अनुसार अनुमति लिने आरोहीमध्ये एक हजार ६९ जना पुरुष र ३४१ जना महिला छन् । उनीहरूबाट विभागले कुल रु. ३१ करोड ८० लाख ५० हजार ७७८ रोयल्टी सङ्कलन गरेको हो ।
यस वर्ष शरद् ऋतुमा सबैभन्दा धेरै आरोहीले मनास्लु हिमाल आरोहणका लागि अनुमति लिएका छन् । आठ हजार १६३ मिटर अग्लो मनास्लु आरोहण गर्न ४३ टोलीका ५०० जनाले अनुमति लिएका छन् । तीमध्ये ३७३ जना पुरुष र १२७ जना महिला छन् । मनास्लु आरोहण अनुमतिबाट मात्रै रु. २२ करोड ५८ लाख ५७ हजार १८९ रोयल्टी सङ्कलन भएको विभागले जनाएको छ ।
मनास्लु आरोहणबाट सबैभन्दा धेरै रोयल्टी
नेपालका हिमाल आरोहण गर्न आउने विदेशी तथा स्वदेशी आरोहीबाट सरकारले उल्लेख्य राजस्व प्राप्त गर्दै आएको छ । यस वर्ष पनि मनास्लु हिमाल आरोहण अनुमतिबाट सबैभन्दा धेरै रोयल्टी सङ्कलन भएको छ ।
विभागका अनुसार धौलागिरि प्रथम हिमाल आरोहण गर्न छ टोलीका ३७ जनाले अनुमति लिएका छन् । उनीहरूबाट रु. ८४ लाख ७३ हजार ६५० रोयल्टी सङ्कलन भएको छ ।
त्यस्तै, मकालु हिमाल आरोहणका लागि एउटा टोलीका तीन जनाले अनुमति लिएका छन् । उनीहरूबाट रु. छ लाख ८८ हजार ५० राजस्व प्राप्त भएको शाखा अधिकृत रेग्मीले जानकारी दिनुभयो ।
आठ हजार मिटरभन्दा अग्ला हिमाल तथा अन्य चर्चित हिमालप्रति आरोहीको आकर्षण कायम रहँदा नेपालको पर्वतीय पर्यटनले अन्तर्राष्ट्रिय ध्यान आकर्षित गरिरहेको छ ।
आमादब्लम र हिम्लुङमा पनि आरोहीको आकर्षण
यस शरद् ऋतुमा आमादब्लम र हिम्लुङ हिमाल आरोहणका लागि पनि उल्लेख्य सङ्ख्यामा आरोहीले अनुमति लिएका छन् ।
विभागका अनुसार आमादब्लम हिमाल आरोहण गर्न ३२ टोलीका ३८६ जनाले अनुमति लिएका छन् । उनीहरूबाट रु. पाँच करोड ७६ लाख ९९ हजार ६५० रोयल्टी सङ्कलन भएको छ ।
त्यस्तै, हिम्लुङ हिमाल आरोहण गर्न १२ टोलीका १२१ जनाले अनुमति लिएका छन् । यसबाट रु. ७४ लाख २७ हजार ७२० रोयल्टी सङ्कलन भएको विभागले जनाएको छ ।
आमादब्लम हिमालको आकर्षक भौगोलिक बनावट र हिम्लुङ क्षेत्रको पर्वतीय विशेषताले आरोहीलाई आकर्षित गर्ने गरेको छ । यस्ता हिमालको आरोहण गतिविधिले स्थानीय पर्यटन व्यवसाय, पर्वतीय मार्गदर्शक, भरिया तथा अन्य सेवा प्रदायकको रोजगारीमा समेत योगदान पुर्याउँछ ।
पुथा हिउँचुलीदेखि अन्नपूर्णसम्म आरोहण अनुमति
पर्यटन विभागले यस शरद् ऋतुमा विभिन्न क्षेत्रका हिमाल आरोहणका लागि अनुमति जारी गरेको छ । अनुमति प्राप्त हिमालमा पुथा हिउँचुली, डाङ्गा हिउँचुली, बरुणत्से, गङ्गापूर्णा पश्चिम (लाङचेनेल), थोरोङ पिक, नोर्बु खाङ, अन्नपूर्ण–४, चाम्लाङ, लमजुङ हिमाल, पुमोरी, सारिबुङ, थापा पिक (धाम्पुस), पोखर खाङ, अर्दाङ, जुगल र पेरीलगायत छन् ।
यी हिमालमा आरोहण गतिविधि सञ्चालन हुँदा नेपालका विभिन्न हिमाली क्षेत्रको पर्यटन प्रवर्द्धनमा सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ । साथै, हिमाल आरोहणसँग सम्बन्धित होटल, यातायात, उपकरण आपूर्ति, स्थानीय उत्पादन तथा अन्य सेवाको मागसमेत बढ्न सक्छ ।
चीन, फ्रान्स र अमेरिकाबाट बढी आरोही
नेपालका हिमाल आरोहणका लागि अनुमति लिनेमा चीन, फ्रान्स, अमेरिका, रुस र बेलायतका नागरिकको उल्लेख्य सहभागिता रहेको छ ।
पर्यटन विभागका अनुसार चीनका १४१, फ्रान्सका १३०, अमेरिकाका ११९, रुसका १०८ र बेलायतका ९६ जनाले आरोहण अनुमति लिएका छन् ।
त्यस्तै, स्विट्जरल्यान्डका ४७, इटालीका ४७, पोल्यान्डका ४१, भारतका ४०, जापानका ३५, नेपालका ३३ र स्पेनका ३१ जनाले अनुमति लिएका छन् ।
विभिन्न देशका आरोहीको सहभागिताले नेपालको हिमाल आरोहणप्रति अन्तर्राष्ट्रिय चासो कायम रहेको देखाउँछ । हिमाल आरोहण नेपालका लागि विदेशी मुद्रा आर्जन गर्ने र अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटन बजारमा देशको पहिचान स्थापित गर्ने महत्त्वपूर्ण क्षेत्र हो ।
२० लाख अमेरिकी डलरभन्दा बढी रोयल्टी
पर्यटन विभागले यस शरद् ऋतुमा हिमाल आरोहण अनुमतिबाट २० लाख ८९ हजार ५८४ अमेरिकी डलर बराबरको रोयल्टी सङ्कलन गरेको जनाएको छ । उक्त रकम नेपाली रुपैयाँमा रु. ३१ करोड ८० लाख ५० हजारभन्दा बढी हुन्छ ।
हिमाल आरोहणबाट प्राप्त रोयल्टी सरकारी राजस्वको महत्त्वपूर्ण स्रोत हो । आरोहीको आगमनले पर्वतीय पर्यटनमा प्रत्यक्ष तथा अप्रत्यक्ष रोजगारी सिर्जना गर्नुका साथै स्थानीय अर्थतन्त्रलाई चलायमान बनाउन सहयोग पुर्याउँछ ।
नेपालका हिमाल विश्वभरका पर्वतारोहीका लागि आकर्षणको केन्द्र रहेकाले आरोहण अनुमति व्यवस्थापन, सुरक्षा, वातावरण संरक्षण र फोहोर व्यवस्थापनलाई प्रभावकारी बनाउनु पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण छ ।
शरद् ऋतुमा ४४ हिमाल आरोहणका लागि ७६ देशका एक हजार ४१० जनाले अनुमति लिनु र ३१ करोड ८० लाख रुपैयाँभन्दा बढी रोयल्टी सङ्कलन हुनुले नेपालको पर्वतीय पर्यटनमा रहेको सम्भावना र आर्थिक महत्त्वलाई उजागर गरेको छ ।
